Wat beoogt het wetsvoorstel?
Met dit wetsvoorstel wil het kabinet de bestuurlijke kwaliteit en integriteit van schoolbesturen en samenwerkingsverbanden versterken. De wet introduceert aanvullende zorgplichten voor bestuur en intern toezicht, landelijke eisen aan de geschiktheid en benoembaarheid van bestuurders en toezichthouders en extra bevoegdheden voor de Inspectie van het Onderwijs.
Waarom is Verus kritisch?
Goed bestuur ontstaat niet door meer regels. De kernvraag is niet hoe risico's verder worden afgedekt, maar hoe een cultuur ontstaat waarin bestuurders open zijn over hun functioneren en verantwoordelijkheid nemen voor de kwaliteit van onderwijs. Dat is primair een cultuurvraagstuk, waarvoor wetgeving slechts een beperkt antwoord biedt.
Bovendien zijn er vanuit het onderwijsveld recentelijk verschillende initiatieven verschenen om bestuurlijke kwaliteit te versterken. Governancecodes, bestuurlijke visitaties, professionalisering van bestuurders en toezichthouders, en sectorale afspraken bieden daarvoor al een breed gedragen kader. Verus vindt het van belang dat de verantwoordelijkheid voor geschiktheid bij de organisaties zelf ligt en dat het professionele gesprek daarover binnen de sector wordt versterkt. Niet dat het vervangen wordt door wetgeving.
Geïnspireerd Goed Besturen als alternatief
Vanuit onze visie op Geïnspireerd Goed Besturen stellen wij dat goed onderwijsbestuur vraagt om ruimte, vertrouwen en richting vanuit waarden. Het is geen systeemverantwoordelijkheid, maar een pedagogische en maatschappelijk gedragen opdracht: bestuurders verbinden, geven richting en stellen de juiste vragen.
Dit wetsvoorstel vertrekt echter primair vanuit een logica van beheersing en risicobeperking. Het risico is dat bestuur en intern toezicht zich gaan richten op afvinken, terwijl het juist gaat om de vraag hoe tegenmacht, reflectie en verantwoordelijkheid in de eigen context werkelijk vorm krijgen. Wanneer het voldoen aan wettelijke structuren het gesprek over goed besturen verdringt, wordt het middel tot een doel verheven.
Samen besturen
Deze pagina is onderdeel van ons domein Samen besturen. Verus wil randvoorwaarden scheppen voor geïnspireerd goed onderwijs. Dat doen we door betrokken te zijn bij elkaar en samen te verbinden als gemeenschap, met begrip voor de positie van leden die in hun eigen leergemeenschap functioneren. Bestuurlijke vraagstukken lossen we samen op, met hulp van collega-bestuurders of een adviseur.