Publicatie-
datum:

13 maart 2024

Publicatiedatum: 13 maart 2024
Burgerschap Samen geloven

Met de komst van de conceptkerndoelen wordt het steeds concreter wat leerlingen moeten kennen en kunnen op het gebied van digitale geletterdheid en burgerschap. Met de grote tijd die leerlingen online doorbrengen, is het van belang dat ze zich bewust zijn van de mogelijkheden, beperkingen en risico’s van de technologie van nu. Concrete kerndoelen geven scholen duidelijkheid en mogelijkheid om hierbij keuzes te maken voor hun onderwijsprogramma. Eveneens wordt burgerschap als essentieel onderdeel van onderwijs beschouwd, zeker sinds 2021 de wettelijke burgerschapsopdracht voor scholen is verduidelijkt. Sinds die tijd moeten scholen hun burgerschapsonderwijs doelgerichter en samenhangender invullen dan voorheen het geval was. De kerndoelen burgerschap moeten hierbij meer handvatten geven voor de inhoud van het burgerschapsonderwijs.

Identiteitsvorming van leerlingen

De kerndoelen bieden kansen voor scholen om het curriculum vanuit een levensbeschouwelijk perspectief vorm te geven. Hoewel de term ‘levensbeschouwing’ als zodanig niet wordt genoemd, hebben Verus-leden met deze doelen ook mogelijkheden de burgerschapsopdracht te verbinden aan de (identiteits-)vorming van leerlingen. Zo nodigen de doelen met termen als ‘uitdrukken’, ‘reflecteren’, ‘oriënteren’ en ‘morele en ethische vorming’ leerlingen uit na te denken over en uitdrukking te geven aan persoonlijke beelden van en ervaringen met goed (samen)leven.

Omdat SLO met de kerndoelen niet expliciet de identiteitsvorming van leerlingen in het centrum zet, is het wel zaak met de vele scholen die deze vorming willen verbinden met de burgerschapsopdracht in gesprek te gaan over de weg daarnaartoe. Daarin voorzien de kerndoelen niet. Het is wel de kern van de ondersteuningsmogelijkheden die Verus biedt. In die gesprekken dient dan ook aandacht te zijn voor de waarde die de levensbeschouwelijke vorming van leerlingen (als apart vormingsgebied en verbonden met andere vakgebieden) kan en moet hebben voor burgerschapsvorming. SLO noemt een aantal vakgebieden waarin burgerschapsonderwijs plaats kan vinden, maar vermeldt het levensbeschouwelijk onderwijs niet. Omdat levensbeschouwelijke burgerschapsvorming die vorming van leerlingen in de context van diversiteit centraal stelt, is dit wel het vermelden waard. We zien in het basis- en voortgezet onderwijs (zie bv. https://lervo.nl/) voorbeelden van mooie inzichten en praktijken.

Hoe nu verder?

De conceptkerndoelen worden de komende tijd (tot en met het voorjaar 2025) in en met het onderwijsveld getoetst. In deze fase gaat SLO ook in gesprek met scholen over de verwachte bruikbaarheid van de conceptkerndoelen. De opbrengst van deze fase leidt mogelijk tot bijstelling van de conceptkerndoelen. Ook de reflectie van de wetenschappelijke curriculumcommissie wordt meegenomen in deze fase.

Om de nieuwe kerndoelen straks te kunnen verplichten in de scholen, is een wetswijziging nodig. Het wetsvoorstel hiervoor is september vorig jaar in internetconsultatie gegaan. Het ministerie verwacht in de eerste maanden van 2024 het wetsvoorstel te kunnen behandelen in de Tweede Kamer. Daarna volgt de daadwerkelijke implementatie van de kerndoelen.

Verus gaat de komende tijd met jullie, de leden, in gesprek over de inhoud van de conceptkerndoelen.

Samen geloven

Deze pagina is onderdeel van ons domein Samen geloven. Verus laat zich inspireren door het christelijke geloof. Dit geloof verbindt ons en draagt bij aan een inclusieve samenleving met verschillende visies op goed (samen)leven. Onze christelijke waarden kleuren het perspectief waarmee we naar de samenleving, het onderwijs en relaties kijken.

Verus

Gerelateerde berichten