U bent hier

Veelvuldig privégebruik van zakelijke telefoon kan worden verrekend met loonvordering

Personeelsbeleid
PO | VO | MBO | HBO | WO

Het komt regelmatig voor dat werknemers tijdens werktijd een privételefoongesprek voeren of een privé WhatsApp- of e-mailbericht sturen. Dit is in beginsel geoorloofd. Er zijn echter wel grenzen aan wat toelaatbaar is. 

Op 19 oktober 2016 deed de kantonrechter te Tilburg een uitspraak over de vraag of veelvuldig privégebruik van een zakelijke telefoon tijdens werktijd verrekend kan worden met een loonvordering in het kader van de eindafrekening bij het einde van zijn dienstverband. Van een ontslag vanwege het veelvuldig privé WhatsApp-gedrag was in dit geval geen sprake.

De casus

Werknemer is van 2008 tot 2015 in dienst geweest bij werkgever. Op de arbeidsovereenkomst waren de ‘Bedrijfseigen regelingen’ van toepassing. Daarin staat met betrekking tot het gebruik van de mobiele telefoon onder meer: ‘Incidenteel en beperkt gebruik voor persoonlijke doeleinden van de elektronische communicatiemiddelen is toegestaan. Ook bij dit gebruik dienen de regels van zorgvuldigheid, integriteit en goede naam in acht te worden genomen.’

Bij de beëindiging van het dienstverband vordert de werknemer betaling van 214,2 door hem niet-genoten verlofuren. 

1225 liefdesappjes onder werktijd

De werkgever betwist dat hij dit bedrag verschuldigd is. Hij beroept zich op verrekening van de schade die hij door de werknemer heeft geleden. In de periode juli 2014 - januari 2015 wisselde de werknemer in werktijd namelijk een grote hoeveelheid (1225) WhatsApp-berichten uit met verschillende dames. Dat deed hij met de aan hem ter beschikking gestelde telefoon. En zo heeft de werknemer in strijd gehandeld met de geldende regelingen binnen de onderneming en met goed werknemerschap, aldus de werkgever. 

De appjes worden betiteld als liefdesberichten, de inhoud daarvan is van emotionele aard. Volgens werkgever was werknemer volledig in de wolken en in vervoering geraakt. Duidelijk is dat hij door het versturen en ontvangen van de hoeveelheid berichten van deze aard niet heeft gewerkt en dan ook onterecht loon heeft genoten.  

De werkgever stelt zich op het standpunt recht te hebben op teruggave van dit loon op grond van onverschuldigde betaling. De werknemer heeft naar de mening van de werkgever immers nagelaten de verplichting die de arbeidsovereenkomst hem oplegt na te komen, heeft gehandeld in strijd met goed werknemerschap, dan wel onrechtmatig gehandeld. De werkgever stelt schade te hebben geleden die voor rekening en risico van werknemer komt. 

102 uur appen

Als wordt uitgegaan van een gemiddelde tijdsbesteding van 5 minuten per verzonden en ontvangen bericht komt dit neer op (1225 x 5 minuten =) 102 uren waarin de werknemer ten onrechte bezig is geweest met niet-functiegerelateerde bezigheden, aldus de werkgever.

Beoordeling kantonrechter 

De kantonrechter oordeelt, dat de werknemer bij een reguliere afwikkeling van het dienstverband recht heeft op een bedrag van € 5.082,97 bruto ter compensatie van niet-genoten verlof. De man heeft niet weersproken dat hij tijdens werktijd 1225 WhatsApp-berichten heeft verstuurd en ontvangen op de mobiele telefoon die hem door werkgever ten behoeve van de uitvoering van zijn werkzaamheden ter beschikking was gesteld.

A. Terecht beroep op artikel 7:627 BW 

De kantonrechter oordeelt dat werkgever terecht een beroep doet op artikel 7:627 BW. Dit artikel bepaalt, dat de werkgever geen loon verschuldigd is voor uren waarin werknemer de bedongen arbeid niet heeft verricht. Dit is alleen anders wanneer de oorzaak daarvan in redelijkheid voor rekening van de werkgever behoort te komen (artikel 7:628 lid 1 BW). Van die uitzondering is hier geen sprake. 

Het veelvuldige gebruik van WhatsApp voor privédoeleinden tijdens werkuren, zonder dat daartoe een noodzaak bestaat en zonder dat de werkgever daarvan kennis heeft of daarmee heeft ingestemd, blijft voor rekening van werknemer, aldus de kantonrechter.

B. Tekortkoming in de nakoming 

De kantonrechter is ook van oordeel dat werknemer door zijn handelen de Bedrijfseigen regelingen heeft overtreden. Daarmee is hij tekortgeschoten in de nakoming van de verplichting uit de arbeidsovereenkomst. Bij een hoeveelheid privéberichten zoals hier aan de orde – ten minste 1225 – is geen sprake (meer) van ‘incidenteel en beperkt gebruik voor persoonlijke doeleinden’ van de beschikbaar gestelde mobiele telefoon.

Het bovenstaande maakt dat de kantonrechter tot de tussenconclusie komt, dat werkgever ten minste een deel van het loon niet verschuldigd is c.q. dat werknemer verplicht is om de schade te vergoeden.

C. Omvang schade 

Maar hoeveel tijd heeft de werknemer niet heeft gewerkt omdat hij druk was met appen? Hoeveel schade heeft de werkgever geleden als gevolg van het gedrag van de werknemer? Dat kan niet objectief worden vastgesteld. Daarom schat de kantonrechter de schade op de voet van artikel 6:97 BW. 

Uitgaande van 1225 berichten en een (gemiddelde) tijdsduur van 2,5 à 3 minuten per bericht, vermenigvuldigd met het uurloon inclusief vakantietoeslag, schat de kantonrechter de niet gewerkte tijd c.q. de schade die werkgever heeft geleden op afgerond € 1.500,- bruto.

Conclusie

Er zijn grenzen aan de vrijheid van een werknemer om in werktijd privé te kunnen WhatsAppen, bellen en mailen. Om grenzen te kunnen stellen en bewaken, is een helder beleid in de vorm van gedragsregels of een EIC-protocol van groot belang. 

Voor meer informatie hierover kunt u contact opnemen met mr. Fenneke Scholten van Aschat. Ook kunt u de Elektronische Informatie- en Communicatiemiddelen (EIC)-modelregeling voor personeel downloaden van onze site.